Tìm hiểu cấu tạo, chức năng và nguyên lý hoạt động của van tiết lưu máy lạnh

Van tiết lưu điều hòa là một bộ phận quan trọng bởi bởi nó đóng vai trò tạo ra hơi lạnh trong cục lạnh. Cũng như các bộ phận khác của máy lạnh, van này có thể bị hư hỏng sau một thời gian sử dụng. Ở bài viết này, hãy cùng Daikin Vietnam tìm hiểu cấu tạo, chức năng cũng như cách khắc phục khi bộ phận này của máy lạnh bị hư hỏng!

Van tiết lưu điều hòa là gì?

Van tiết lưu là một bộ phận quan trọng trong hệ thống máy lạnh, có chức năng điều chỉnh lưu lượng gas lạnh từ máy nén đến máy bay hơi. Bộ phận này giúp hệ thống máy lạnh hoạt động hiệu quả, tiết kiệm điện năng và bảo vệ máy nén khỏi quá tải.

Công dụng

Sau khi đã biết được khái niệm van tiết lưu là gì, tiếp sau đây hãy cùng khám phá van tiết lưu có những công dụng gì đối với máy điều hòa. Bộ phận quan trọng và không thể thiếu của máy lạnh có một số chức năng sau:

• Điều chỉnh lưu lượng gas lạnh phù hợp với nhu cầu làm lạnh của máy bay hơi.
• Ngăn chặn gas lạnh chưa bay hơi hoàn toàn vào máy nén có thể gây hại máy nén.
• Giảm áp suất gas lạnh từ máy nén đến máy bay hơi, tạo ra hiệu ứng làm lạnh.
• Bảo vệ máy nén khỏi quá tải khi nhiệt độ môi trường thay đổi.

Cấu tạo

Về mặt cấu tạo, van điều hòa máy lạnh có kết cấu khá phức tạp với nhiều bộ phận đóng vai trò khác nhau, cụ thể gồm có các bộ phận sau sau:

• Thân van: Là phần chứa các bộ phận bên trong của van, có hình dạng ống trụ hoặc hộp chữ nhật.
• Đầu vào và đầu ra: Là hai đầu nối của van, có kích thước và kiểu ren khác nhau tùy theo loại van.
• Đĩa van: Là phần chắn gas lạnh, có thể di chuyển lên xuống để điều chỉnh lưu lượng gas lạnh.
• Lò xo: Là phần đẩy đĩa van lên xuống, có độ cứng khác nhau tùy theo loại van.
• Điều khiển: Là phần nhận tín hiệu từ cảm biến nhiệt độ hoặc áp suất để điều khiển độ mở của đĩa van.

Cấu tạo van tiết lưu.

Nguyên lý hoạt động

Dưới đây là nguyên lý hoạt động của van tiết lưu, cụ thể như sau:

• Khi máy lạnh bắt đầu hoạt động, gas lạnh từ máy nén sẽ chảy vào van  qua đầu vào.
• Đĩa van sẽ mở một phần để cho gas lạnh chảy qua, tùy theo độ cứng của lò xo và tín hiệu từ điều khiển.
• Gas lạnh sẽ chảy ra khỏi van qua đầu ra với áp suất và lưu lượng thấp hơn so với đầu vào.
• Gas lạnh sẽ tiếp tục chảy đến máy bay hơi, nơi gas lạnh sẽ bay hơi và làm lạnh không khí.
• Khi nhiệt độ môi trường hoặc nhu cầu làm lạnh thay đổi, điều khiển sẽ gửi tín hiệu để điều chỉnh độ mở của đĩa van làm tăng hoặc giảm lưu lượng gas lạnh.

Các dấu hiệu nhận biết van tiết lưu điều hòa bị nghẹt

Van điều hòa có thể bị nghẹt do bụi bẩn, dầu nhớt, cặn bẩn hoặc các tạp chất khác bám vào đĩa van hoặc lò xo. Khi van bị nghẹt, sẽ có các dấu hiệu để bạn có thể nhận biết như sau:

• Máy lạnh không làm lạnh hoặc làm lạnh không đều.
• Máy nén hoạt động yếu hoặc kêu to.
• Áp suất gas lạnh ở đầu vào và đầu ra của van gần bằng nhau.
• Nhiệt độ gas lạnh ở đầu ra của van cao hơn bình thường.

Dấu hiệu nhận biết van tiết lưu điều hòa bị nghẹt.

Nguyên nhân khiến van tiết lưu điều hòa bị hỏng

Là một thiết bị với nhiều bộ phận khác nhau nên cũng có nhiều nguyên nhân để khiến van tiết lưu máy lạnh bị hỏng/nghẹt. Dưới đây là một số nguyên nhân mà người dùng máy lạnh thường xuyên gặp phải, gồm có:

• Bụi bẩn, rỉ sét, cặn bẩn bám vào bên trong van làm giảm độ thông thoáng của van.
• Khí lạnh bị đóng băng, tạo thành tinh thể băng làm tắc nghẽn ống dẫn và van.
• Khí lạnh bị hao hụt làm giảm áp suất và nhiệt độ của khí lạnh, ảnh hưởng đến hoạt động của cơ cấu điều khiển và mở đóng của van.
• Van bị hỏng do quá trình sử dụng lâu ngày, va đập, rung động, nhiệt độ cao, ẩm ướt, hoặc do lắp đặt sai cách.

Cách khắc phục

Nếu trong trường hợp van tiết lưu chỉ bị nghẹt mà không gặp phải hư hỏng nặng gì, bạn hoàn toàn có thể tự khắc để máy lạnh có thể hoạt động bình thường trở lại, dưới đây là các bước mà bạn có thể tham khảo:

• Tắt nguồn điện của máy lạnh, rút phích cắm ra khỏi ổ điện.
• Kiểm tra van tiết lưu, xác định vị trí và nguyên nhân gây nghẹt.
• Nếu van bị bụi bẩn, rỉ sét, cặn bẩn, bạn có thể dùng khăn ẩm hoặc bông gòn lau sạch bề mặt của van hoặc dùng dung dịch tẩy rửa chuyên dụng để làm sạch bên trong van.
• Nếu van bị đóng băng, bạn có thể dùng máy sấy tóc hoặc bình nước nóng để làm tan băng.
• Nếu van bị hao hụt khí lạnh, bạn có thể dùng bơm khí lạnh để bổ sung khí lạnh cho hệ thống hoặc dùng bộ đo áp suất để kiểm tra áp suất của khí lạnh.
• Nếu van bị hỏng, bạn có thể thay thế van mới hoặc liên hệ với trung tâm bảo hành để sửa chữa.

Một số thói quen sử dụng điều hòa ít hư hỏng

Để bảo vệ van tiết lưu nói chung cũng như các bộ phận khác của máy lạnh nói riêng, bạn nên tham khảo một số thói quen sử dụng tốt, giúp máy lạnh bền hơn, cụ thể gồm:

• Vệ sinh máy lạnh định kỳ, ít nhất 3 tháng một lần để loại bỏ bụi bẩn, rỉ sét, cặn bẩn, vi khuẩn, nấm mốc, ngăn ngừa nghẹt van và hại sức khỏe.
• Không để máy lạnh hoạt động liên tục quá lâu, ít nhất nghỉ 15 phút sau mỗi 4 tiếng hoạt động để tránh quá tải, nóng máy, hao hụt khí lạnh, gây hỏng van và máy nén.
• Điều chỉnh nhiệt độ phù hợp với nhu cầu và điều kiện thời tiết, không để quá cao hoặc quá thấp để tránh đóng băng, nóng chảy, ảnh hưởng đến hoạt động của van và máy bay hơi.
• Kiểm tra và bảo dưỡng van thường xuyên, ít nhất 6 tháng một lần để phát hiện và khắc phục kịp thời các sự cố như hỏng, nghẹt,... gây ảnh hưởng đến hiệu suất và tuổi thọ của máy lạnh.

Những thói quen sử dụng điều hòa ít hư hỏng.

Tổng kết

Bài viết này đã đem đến một số thông tin cơ bản về cấu tạo, chức năng và nguyên lý hoạt động của van tiết lưu điều hòa. Bên cạnh đó, cách phát hiện cũng như những thao tác để khắc phục khi bộ phận này của máy lạnh bị hư cũng sẽ là những thông tin hữu ích dành cho bạn. Đừng quên truy cập website của Daikin VietNam để tham khảo thêm các thông tin thú vị khác!